Organizing Creative Engineering Activities in Teaching the Course “Hydraulics and Hydraulic Systems”: Integration of Pedagogical and Technical Approaches

Authors

  • Meyliyeva Shoxista Rustamovna Assistant, Department of Land Reclamation and Land Cadastre, Karshi State Technical University Author

Abstract

Maqolada “Gidravlika va gidravlik tizimlar” fanini o‘qitishda bo‘lajak muhandislarning ijodkorlik kompetentligini rivojlantirishga yo‘naltirilgan ta’lim jarayonini tashkil etish masalasi pedagogika va texnika fanlari integratsiyasi nuqtayi nazaridan yoritilgan. Respublika pedagog olimlarining ijodkorlik, kompetensiyaviy yondashuv, loyiha asosida o‘qitish va fanlararo integratsiyaga oid ishlari gidravlika sohasidagi A.M. Arifjanov, S.N. Xoshimov, Z.I. Ibragimova, D.A. Abduraimova va boshqa mutaxassislarning o‘quv-metodik ishlanmalari bilan qiyosiy bog‘langan. Natijada o‘qituvchilar uchun “Muammo–Dalil–Variant–Qaror–Refleksiya”, “Tajriba–Hisob–Simulyatsiya–Loyiha” va “Ikki konturli dars loyihalash” nomli uchta namunaviy metodika taklif etildi. Metodikalarda pedagogik maqsad texnik mazmun bilan, ijodiy topshiriq esa gidravlik hisob, laboratoriya tajribasi, raqamli model, muqobil yechim va mezonli baholash bilan bog‘lanadi. Taklif etilgan yondashuv o‘qituvchiga an’anaviy hisoblash va laboratoriya mashg‘ulotlarini ochiq muhandislik muammolari, loyiha faoliyati va refleksiv baholash bilan boyitish imkonini beradi.

References

1.O‘zbekiston Respublikasi Fanlar akademiyasi huzuridagi Oliy attestatsiya komissiyasi. Bo‘lajak pedagoglarda ijodkorlik qobiliyatlarini shakllantirish metodikasi va texnologiyasini takomillashtirishga oid dissertatsiya materiallari. Elektron manba: https://oak.uz/index.php/pages/21062

2.O‘zbekiston Respublikasi Fanlar akademiyasi huzuridagi Oliy attestatsiya komissiyasi. Texnika OTM bo‘lajak mutaxassislarining ijodkorlik qobiliyatlarini rivojlantirishga oid dissertatsiya materiallari. Elektron manba: https://oak.uz/pages/29825

3.Arifjanov A.M., Xoshimov S.N. Gidravlika va gidravlik tizimlar: darslik. – Toshkent, 2022. – 350 b. Elektron nusxa: https://staff.tiiame.uz/storage/users/903/books/yBhFZHDt6lMyTIUqhHjoyLjFj4QBHjF7XjqDGGZN.pdf

4.Ibragimova Z.I., Abduraimova D.A., Xoshimov S.N. Gidravlika va gidravlik tizimlar fanidan laboratoriya ishlarini bajarish uchun o‘quv qo‘llanma. – Toshkent, 2022. – 130 b. Muallif profili/kitoblar ro‘yxati: https://staff.tiiame.uz/teacher/903/books

5.Bahranova U.I. Gidravlika issiqlik texnikasi fanini umumiy fizika fani bilan integratsiyalab o‘qitishda virtual laboratoriyalardan foydalanish metodikasi // Pedagogik mahorat. – 2023. – №11. Elektron manba: https://api.scienceweb.uz/storage/publication_files/2433/20539/65c48b5f7e5ec___Buxdu%2011-son%20PM%202-qism%20maket%202023.12.pdf

6.Hamraqulov Y.M. Innovatsion yondashuv asosida talabalarning muhandis-konstruktorlik kompetentligini rivojlantirishning didaktik asoslari // Ta’lim va taraqqiyot. – 2025. – №6. Elektron manba: https://journal.namspi.uz/articleview/459

7.Begmatov B.Y., Kamolova M.A. Bo‘lajak muhandislarda loyiha-konstruktorlik kompetentligini rivojlantirishda fanlararo integratsiyani ta’minlash muammolari // Ta’lim va taraqqiyot. – 2026. – №2. Elektron manba: https://journal.namspi.uz/articleview/749

8.Madmarova G.Q. Bo‘lajak o‘qituvchilarda kasbiy-pedagogik ijodkorlikni rivojlantirishga doir zamonaviy yondashuvlar // Ta’lim va taraqqiyot. – 2026. – №3. Elektron manba: https://journal.namspi.uz/articleview/1000

9.“TIIAME” MTU. Hydraulics / Gidravlika faniga oid o‘quv-uslubiy materiallar va tavsiya etilgan adabiyotlar ro‘yxati. Elektron manba: https://cdn.tiiame.uz/assets/uploads/777ae076f4e344628ced1589c0c13fe0.pdf

10.O‘zbekiston Respublikasi Fanlar akademiyasi huzuridagi Oliy attestatsiya komissiyasi. Raqamli texnologik va pedagogik bilimlar integratsiyasi asosida bo‘lajak muhandislarni kasbiy faoliyatga tayyorlash metodikasiga oid dissertatsiya materiallari. Elektron manba: https://www.oak.uz/pages/29899

Downloads

Published

2026-09-21