RAQAMLI TEXNOLOGIYALAR DAVRIDA ZAMONAVIY SUN’IY INTELLEKT VOSITALARI EKOTIZIMI: FIZIKA VA ASTRONOMIYA FANLARIDAGI BUGUNGI KUNDAGI ROLI
Keywords:
Kalit so‘zlar: raqamli texnologiyalar, sun’iy intellekt, sun’iy intellekt ekotizimi, fizika, astronomiya, raqamli ta’lim, kompyuter modellashtirish, virtual laboratoriya, astronomik ma’lumotlar, ilmiy tadqiqot, ta’lim innovatsiyalari.Abstract
Mazkur maqolada raqamli texnologiyalar rivojlanayotgan hozirgi davrda zamonaviy sun’iy intellekt vositalari ekotizimining shakllanishi, uning ilm-fan va ta’lim tizimidagi ahamiyati, xususan, fizika va astronomiya fanlarini o‘qitish hamda ilmiy tadqiqotlarni olib borishdagi o‘rni tahlil qilingan. Sun’iy intellekt asosida ishlaydigan ma’lumotlarni qayta ishlash tizimlari, kompyuter modellashtirish, virtual laboratoriyalar, avtomatlashtirilgan tahlil vositalari va astronomik kuzatuv ma’lumotlarini o‘rganish imkoniyatlari yoritilgan. Shuningdek, sun’iy intellektdan foydalanishning afzalliklari bilan bir qatorda, ma’lumotlarning ishonchliligi, algoritmik xatolar, akademik halollik va inson nazoratining zarurligi kabi muammolar ko‘rib chiqilgan. Maqolada fizika va astronomiya ta’limi samaradorligini oshirishda sun’iy intellekt vositalaridan maqsadli, tanqidiy va mas’uliyatli foydalanish bo‘yicha tavsiyalar ishlab chiqilgan.
References
1.Russell, S., Norvig, P. Artificial Intelligence: A Modern Approach. 4th edition. Pearson, 2021.
2.Bishop, C. M. Pattern Recognition and Machine Learning. Springer, 2006.
3.Goodfellow, I., Bengio, Y., Courville, A. Deep Learning. MIT Press, 2016.
4.UNESCO. Guidance for Generative AI in Education and Research. Paris: UNESCO, 2023.
5.He, K., Zhang, X., Ren, S., Sun, J. Deep Residual Learning for Image Recognition. Proceedings of the IEEE Conference on Computer Vision and Pattern Recognition, 2016.
6.VanderPlas, J. Python Data Science Handbook. 2nd edition. O’Reilly Media, 2022.
7.National Aeronautics and Space Administration (NASA). NASA Astrophysics Data System (ADS) — astronomiya va astrofizika bo‘yicha ilmiy adabiyotlar bazasi.
8.Astropy Collaboration. The Astropy Project: Building an open-science project and status of the v2.0 core package. The Astronomical Journal, 156(3), 2018.