BOSHLANG‘ICH SINF O‘QUVCHILARINING NUTQIY MADANIYATINI DIDAKTIK O‘YINLAR ORQALI RIVOJLANTIRISH METODIKASINI TAKOMILLASHTIRISH

Authors

  • Sharopova Gulnoza Shaxoviddin qizi Osiyo xalqaro universiteti Pedagogika nazariyasi kafedrasi o‘qituvchisi, Osiyo xalqaro universiteti tayanch doktorant Author

Keywords:

Kalit so‘zlar: boshlang‘ich ta’lim, nutqiy madaniyat, didaktik o‘yin, og‘zaki nutq, nutqiy kompetensiya, kommunikativ kompetensiya, lug‘at boyligi, izchil nutq, nutq odobi, refleksiv baholash, metodik takomillashtirish.

Abstract

Annotatsiya. Maqolada boshlang‘ich sinf o‘quvchilarining nutqiy madaniyatini didaktik o‘yinlar orqali rivojlantirish metodikasini takomillashtirishning nazariy, psixologik-pedagogik va metodik asoslari yoritilgan. Nutqiy madaniyatning fonetik-orfoepik, leksik-semantik, grammatik, matn tuzish hamda kommunikativ-pragmatik tarkiblari o‘zaro bog‘liq tizim sifatida talqin qilingan. Didaktik o‘yinlarning o‘quvchilarda so‘z boyligini kengaytirish, fikrni izchil ifodalash, tinglab tushunish, dialogga kirishish, nutq odobiga rioya qilish va muloqot vaziyatiga mos ifoda vositalarini tanlash imkoniyatlari tahlil etilgan. Shuningdek, metodikani takomillashtirish uchun diagnostik-tayyorgarlik, maqsadli-loyihalash, faoliyatli-amaliy, qayta aloqa va refleksiv-baholash bosqichlarini qamrab oluvchi yondashuv taklif qilingan. Didaktik o‘yinlarni tanlash mezonlari, ularni dars mazmuniga integratsiyalash shartlari va nutqiy rivojlanishni kuzatish ko‘rsatkichlari tizimlashtirilgan. Maqola nazariy tahlil va metodik umumlashtirishga asoslangan bo‘lib, unda tajriba-sinov natijalari sifatida tekshirilmagan raqamli ko‘rsatkichlar keltirilmagan.

References

1.O‘zbekiston Respublikasining “Ta’lim to‘g‘risida”gi Qonuni. O‘RQ-637-son, 2020-yil 23-sentabr.

2.Vygotsky, L. S. Mind in Society: The Development of Higher Psychological Processes. Cambridge, MA: Harvard University Press, 1978.

3.Эльконин, Д. Б. Психология игры. Москва: Педагогика, 1978.

4.Львов, М. Р. Методика развития речи младших школьников. Москва: Просвещение, 1985.

5.Sedgwick, A., & Stothard, J. A systematic review of school-based, mainstream, oral language interventions for key stage 1 children. Support for Learning, 2018, 33(4), 360–387. https://doi.org/10.1111/1467-9604.12225.

6.Yang, L., Li, R., & Zhou, Y. Research trends of game-based language learning in K–12 education: A systematic review of SSCI articles during 2009–2022. Journal of Computer Assisted Learning, 2024, 40(3), 1218–1230. https://doi.org/10.1111/jcal.12944.

7.Saidova, F. Boshlang‘ich sinf o‘quvchilarining nutq madaniyatini shakllantirish. Modern Science and Research, 2025. https://doi.org/10.71337/inlibrary.uz.science-research.85003.

8.Abdalieva, P. The role of didactic games and exercises in the formation of oral speech in primary school students. Modern Science and Research, 2025. https://doi.org/10.71337/inlibrary.uz.science-research.132224.

9.Tursunqulova, M. T. Technologies for developing linguistic competencies through didactic games in primary school. International Journal of Pedagogics, 4(12). https://doi.org/10.37547/ijp/Volume04Issue12-07.

10.Sharopova, G. Sh. Boshlang‘ich sinf o‘quvchilarida nutqiy kompetensiyani didaktik o‘yinlar asosida rivojlantirish metodikasini takomillashtirish. Buxoro xalqaro universiteti ilmiy axborotnomasi, 2026, 9(1), 300–303.

Downloads

Published

2026-10-13