SAVDO LIBERALLASHUVI, KICHIK BIZNES EKSPORTI VA IQTISODIY O‘SISH: O‘ZBEKISTON MISOLIDA
Keywords:
savdo liberallashuvi, kichik tadbirkorlik, eksport, YaIM, iqtisodiy o‘sish, JST, O‘zbekiston.Abstract
Tezisda tashqi savdoni erkinlashtirishning kichik tadbirkorlik subyektlari eksportiga va yalpi ichki mahsulot (YaIM) o‘sishiga ta’siri xalqaro empirik tadqiqotlar hamda O‘zbekiston Milliy statistika qo‘mitasining 2010–2025-yillarga oid ma’lumotlari asosida tahlil qilinadi. 2017-yildagi valyuta liberallashuvidan keyin kichik biznes eksporti 2,76 mlrd dollardan 12,38 mlrd dollarga oshgani, uning jami eksportdagi ulushi 22,0 foizdan 36,6 foizga ko‘tarilgani ko‘rsatiladi. JSTga a’zolik jarayoni yakunlanayotgan sharoitda kichik eksportchilar uchun tarif bo‘lmagan to‘siqlarni kamaytirish YaIM o‘sishining muhim manbaiga aylanishi mumkinligi asoslanadi.
References
1.Frankel J. A., Romer D. Does trade cause growth? // American Economic Review. – 1999. – Vol. 89, No. 3. – P. 379–399. DOI: 10.1257/aer.89.3.379.
2.Wacziarg R., Welch K. H. Trade liberalization and growth: New evidence // World Bank Economic Review. – 2008. – Vol. 22, No. 2. – P. 187–231. DOI: 10.1093/wber/lhn007.
3.Irwin D. A. Does trade reform promote economic growth? A review of recent evidence. – NBER Working Paper No. 25927. – Cambridge, MA, 2019. DOI: 10.3386/w25927.
4.Melitz M. J. The impact of trade on intra-industry reallocations and aggregate industry productivity // Econometrica. – 2003. – Vol. 71, No. 6. – P. 1695–1725.
5.O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2017-yil 2-sentabrdagi “Valyuta siyosatini liberallashtirish bo‘yicha birinchi navbatdagi chora-tadbirlar to‘g‘risida”gi PF-5177-son Farmoni.
6.O‘zbekiston Respublikasi Milliy statistika qo‘mitasi. Kichik tadbirkorlik subyektlarining mahsulot (ishlar, xizmatlar) eksporti hajmi. – SIAT, 2026. URL: https://siat.stat.uz/data/469/?lang=en
7.O‘zbekiston Respublikasi Milliy statistika qo‘mitasi. Kichik tadbirkorlik subyektlarining jami eksportdagi ulushi. – SIAT, 2026. URL: https://siat.stat.uz/data/402/?lang=en
8.O‘zbekiston Respublikasi Milliy statistika qo‘mitasi. Kichik tadbirkorlik subyektlarining YaIMdagi ulushi. – SIAT, 2026. URL: https://siat.stat.uz/data/420/?lang=en
9.O‘zbekiston Respublikasi Milliy statistika qo‘mitasi. O‘zbekiston eksporti 35 yilda qariyb 19 barobarga oshgan. – 2026. URL: https://stat.uz/en/press-center/news-of-committee/67396-zbekiston-eksporti-35-jilda-arijb-19-barobarga-oshgan-4
10.O‘zbekiston Respublikasi Milliy statistika qo‘mitasi. 2025-yilda O‘zbekiston YaIM hajmi 7,7 foizga o‘sdi. – 2026. URL: https://stat.uz/en/press-center/news-of-committee/66556-2025-jilda-zbekiston-yalpi-ichki-ma-suloti-azhmi-7-7-foizga-sdi-4
11.Eurostat. International trade in goods by enterprise size. – Statistics Explained, 2024. URL: https://ec.europa.eu/eurostat/statistics-explained/index.php/International_trade_in_goods_by_enterprise_size
12.O‘zbekistonning JSTga a’zo bo‘lish jarayoni: navbatdagi muhim uchrashuv. – gov.uz, 2026-yil 25-sentabr. URL: https://gov.uz/en/sanepid/news/view/224257
13.O‘zbekiston Respublikasi Milliy statistika qo‘mitasi. Kichik tadbirkorlik subyektlarining asosiy ko‘rsatkichlari (2026-yil yanvar–iyun). URL: https://stat.uz/img/press-relizlar/kb_en_p80042.pdf
14.O‘zbekiston Respublikasi Investitsiyalar, sanoat va savdo vazirligi. Why Uzbekistan: economy. – 2026. URL: https://dev.invest.miit.uz/en/reason/economy